Grootformaat tegels leggen in de Achterhoek

Formaten van 60 bij 120 centimeter en groter zijn de laatste jaren gewoon geworden, en terecht: minder voegen betekent een rustiger vlak en minder schoonmaakwerk. Maar grootformaat vraagt een andere werkwijze dan een tegel van 30 bij 30. De marge waarin u nog kunt corrigeren is klein, en een plaat die niet volledig ondersteund wordt, kan breken of hol klinken.

De ondergrond is daarom bepalend. Waar bij een kleine tegel een afwijking van een paar millimeter nog is op te vangen in de lijmlaag, vertaalt diezelfde afwijking zich bij een plaat van 120 centimeter direct in een zichtbare hoogteverschil aan de rand. Ik meet de vloer of wand daarom eerst in en egaliseer of vlak uit tot binnen de tolerantie die het formaat vraagt. Dat kost tijd, en dat is de tijd die het eindresultaat maakt.

Bij het zetten werk ik met de buttering-floating methode: lijm op de ondergrond én op de achterkant van de plaat, zodat er geen holle plekken achterblijven. De lijm wordt in één richting gekamd en de plaat wordt ingeschoven, zodat de lucht eruit kan. Een nivelleersysteem houdt de aangrenzende randen tijdens het uitharden op gelijke hoogte, zodat er geen randjes ontstaan.

Grote platen worden bij voorkeur in halfsteensverband van maximaal een derde gelegd, of recht boven elkaar. Een klassiek halfsteensverband op de helft geeft bij lange platen te veel risico op tolling in het midden. Snijden en boren gebeurt met een railsysteem en waterkoeling; een uitsparing voor een afvoer of stopcontact wordt uitgeslepen in plaats van geslagen, zodat er geen haarscheuren ontstaan.

Ook het transport telt mee. Grote platen zijn zwaar en breekbaar zolang ze niet liggen. Ik houd daar rekening mee bij het inplannen: de aanvoerroute naar de ruimte moet vrij zijn, en bij verdiepingen kijken we vooraf hoe de platen naar boven gaan.